email kontakt@studiozycia.pl    location_on Kontakt
Dietetyka kliniczna i Medycyna Żywienia 0

Kwasy Omega-3 w leczeniu depresji. Dlaczego coraz więcej ludzi choruje na zaburzenia psychiczne? Jak ważna jest równowaga w tłuszczach?

Kwasy Omega-3 w leczeniu depresji. Dlaczego coraz więcej ludzi choruje na zaburzenia psychiczne? Jak ważna jest równowaga w tłuszczach?

Do napisania tego artykułu skłonili mnie moi pacjenci,  a dokładnie analiza ich jadłospisów dziennych przed wprowadzeniem dietoterapii oraz pewne zaburzenia psychiczne u niektórych (nerwice, depresja o różnym nasileniu, lęki). Wiadomo, że w diecie typowego Polaka brakuje kwasów tłuszczowych omega-3, ale u niektórych osób praktycznie nie ma ich w ogóle.  Wpływ na to ma wiele czynników. Zauważa się też brak odpowiednich proporcji między kwasami omega -6 i -3.

W przypadku depresji szczególne znaczenie mają dwa kwasy z grupy Omega-3: EPA (kwas eikozapentaenowy) i DHA (kwas dokozaheksaenowy). Obecnie obserwuje się, zwiększoną zachorowalność na depresję w regionach, w których występuje niskie spożycie kwasów omega-3. Dlatego też, coraz częściej lekarze psychiatrzy w leczeniu depresji wprowadzają kwasy omega-3. Badania przeprowadzone przez Hibbena i Gow wykazały, że zastosowanie w diecie amerykańskich wojskowych tradycyjnej diety śródziemnomorskiej bogatej w wielonienasycone kwasy tłuszczowe sprzyja zmniejszeniu występowania depresji, agresji impulsywnej czy samobójstw.

Przeczytałam również wiele badań nad kwasami omega-3, w których rezultaty były niezwykle obiecujące. Oznaczało to, iż dodanie wysokich dawek kwasów tłuszczowych omega-3 (szczególnie EPA i DHA) do leczenia przeciwdepresyjnego może przynieść korzystne efekty terapeutyczne, przykładowo w depresji lekoopornej.

Ale od początku, czym właściwie są kwasy omega-3, dlaczego są tak ważne? Kwasy tłuszczowe omega-3 (ALA, DHA i EPA) nie są syntezowane przez organizm człowieka, stąd musimy dostarczać je z pożywienia. Ważny jest proces konwersji ALA do wyprodukowania EPA i DHA, jednak nie u każdego przebiega on prawidłowo.

Kluczowa podczas konwersji jest aktywność enzymu D6D przy przemianie ALA w EPA i DHA. Bez dobrej pracy tego enzymu niestety organizm nie wytworzy EPA i DHA, co też odczujemy na zdrowiu psychicznym oraz fizycznym. Czynniki żywieniowe również mają duże znaczenie. Niestety, obecnie spożywamy za dużo kwasów omega-6 (olej kukurydziany, krokoszowy, słonecznikowy, mięso zwierząt, jaja), a te będą zaburzać pracę enzymu D6D i proces konwersji. Przykładowo, pijemy olej lniany/smażymy na rzepakowym, dodatkowo jemy zmielone siemię lniane/ nasiona chia, które są oczywiście bogatym źródłem kwasu omega-3 i sięgać po nie trzeba. Ale przy diecie bogatej w tłuszcze nasycone, gdzie też dominuje nadmiar kwasów omega 6, dodatkowo dieta wysokowęglowodanowa, spowodują iż, może nie dojść do satysfakcjonującej dla organizmu konwersji w EPA i DHA, często nie dochodzi do niej w ogóle.

Produkty roślinne zawierają ALA, ale nie zawierają kwasów EPA i DHA, a więc jaka będzie najkrótsza droga do otrzymania tych kwasów? Regularne spożywanie tłustych ryb morskich lub odpowiednich suplementów: przykładowo tran, czy olej z alg (ten bardziej oczyszczony).

ALA

  • Olej lniany
  • Olej rzepakowy
  • Olej konopny
  • Siemię lniane
  • Orzechy włoskie

 

DHA/EPA

  • Tłuste ryby (szczególnie łosoś, śledź, sardela, makrela)
  • Algi
  • Tran

 

Wybieraj ryby oceaniczne, małe, różne. Najlepszymi sposobami przyrządzenia ryb są: gotowanie, pieczenie i grillowanie, nie smażenie. Podczas smażenia niestety dochodzi do utraty kwasów omega-3, a te szybko się utleniają co wpływa zaś niekorzystnie na organizm.

Warto też zaznaczyć, że do czynników zmniejszających konwersję ALA w EPA i DHA należą: wysokie spożycie alkoholu, kofeina, palenie papierosów, starzenie się organizmu, wyższy poziom cholesterolu, wyższy poziom nasyconych kwasów tłuszczowych, wysokie spożycie cukrów oraz niedobory kluczowych witamin czy minerałów. Infekcje wirusowe i cukrzyca również mogą hamować aktywność tego enzymu.

Stany zapalne są spowodowane nadmiernym wytwarzaniem substancji prozapalnych - prostaglandyny E i leukotrienów B, które powstają z kwasów omega-6. Natomiast zwiększone spożycie kwasów omega-3 będzie działać przeciwzapalnie. Dlatego też tak ważne dla organizmu są produkty z kwasami omega-3 jako istotna pomoc w leczeniu alergii, chorób metabolicznych, autoimmunologicznych, głównie RZS.

Zaleca się zatem spożywanie odpowiednich ryb lub alg (lub suplementacja) przynajmniej dwa/trzy razy w tygodniu oraz ograniczenie produktów, które będą wpływać hamująco na konwersję ALA do EPA i DHA.

 

Bibliografia:

Agnieszka Wilczyńska (2012) Kwasy tłuszczowe w leczeniu i zapobieganiu depresji . Psychiatria Polska, 2013, numer 4strony 657–666

Hibbeln J.R., Gow R.V.: The potential for military diets to reduce depression, suicide, and impulsive aggression: a review of current evidence for omega-3 and omega-6 fatty acids. Mil. Med., 2014; 179 (Suppl.): 117-128

Kamila Krawczyk, Janusz Rybakowski; Korzystne efekty dodania kwasów tłuszczowych omega-3

do leczenia przeciwdepresyjnego w depresji lekoopornej

– badanie wstępne, Farmakoterapia w psychiatrii i neurologii, 2008, 3, 149-153

Kamila Krawczyk, Janusz Rybakowski; Zastosowanie kwasów tłuszczowych omega-3 w leczeniu depresji; Farmakoterapia w psychiatrii i neurologii, 2007, 2

Strona dla wszystkich zainteresowanych zdrowiem:

  • Dietoterapia kliniczna i pediatryczyna
  • Żywienie specjalistyczne w prewencji i leczeniu chorób
  • Dieta niskohistaminowa / Immunożywienie
  • Dieta w chorobach autoimmunologicznych
  • Przepisy na zdrowe dania o dużej gęstości odżywczej
  • Artykuły poparte badaniami naukowymi
  • Dieta Low FODMAP, śródziemnomorska

Kim jest dietetyk kliniczny?


Posiłki dla pacjentów onkologicznych

Posiłki dla pacjentów onkologicznych

CardioDieta. Program żywienia w insulinooporności oraz chorobach układu krążenia.

Program żywienia w insulinooporności

Dietoterapia przy podwyższonym kwasie moczowym i dnie moczanowej

Dietoterapia przy podwyższonym kwasie moczowym i dnie moczanowej

Dieta niskohistaminowa

Dieta niskohistaminowa

Dietoterapia w chorobach żołądka i dwunastnicy

Dietoterapia w chorobach żołądka i dwunastnicy

Top lista

‘’Oponka’’ na brzuchu – lokalizacja ma znaczenie

Otyłość brzuszna (‘’typu jabłka’’) jest znacznie bardziej niebezpieczna niż tłuszcz skupiony na udach czy pośladkach. Tłuszcz, który zapewne czujesz pod skórą (jeśli to Ciebie dotyczy ten problem) znajduje się nie tyl...

Estrogeny – wróg i przyjaciel. Mają je kobiety i mają mężczyźni. Jak rozpoznać nadmiar u kobiet?

Estrogeny stanowią grupę żeńskich hormonów płciowych, wydzielanych przede wszystkim przez komórki pęcherzyków jajnikowych. Mają ogromny wpływ na kobiecość i jej fizjologię. Obecnie estrogenom przypisuje się coraz większe znaczenie i w...

Zapiekana owsianka z jabłkami i bananem. Dzieci będą ją uwielbiać.

Przedstawiam zdrową, energetyczną propozycję na śniadanie. Trochę napiszę o często zapomnianej owsiance zanim podam przepis. Dobrze jest wiedzieć co się je :)

Dieta antyhistaminowa. Nietolerancja histaminy. I co właściwie wolno jeść?

Dzisiaj napiszę o histaminie. A to dlatego, że powoduje coraz częstsze dolegliwości u wielu osób. Czasem można usłyszeć, że u kogoś po zjedzeniu owoców morza, ciemnej czekolady, żółtych serów, wypiciu czerwonego wina, koktaj...

Jak odżywiać dzieci, aby były zdrowe i odporne na choroby.

Nigdy w  historii ludzkości nie było tylu chorujących młodych ludzi na stwardnienie rozsiane, toczeń rumieniowaty, reumatyzm, białaczkę, nowotwory. Lekarze, naukowcy, dietetycy biją na alarm i coraz częściej piszą o wpływie śmieciowego jedzenia na zd...

Nadciśnienie u młodych osób. Czego warto uczyć się od starszych?

Obecnie dzieci i młodzież z krajów zachodnich padają w zatrważająco szybkim tempie ofiarami nadciśnienia tętniczego. Już nawet niewielkie nadciśnienie stwierdzone w dzieciństwie może doprowadzić do wielu poważnych chorób w przyszłości.

ROZUMIEM Nasza strona używa pliki cookies aby umożliwić wysoki standard obsługi.
Jeżeli nadal chcesz korzystać z serwisu, musisz wyrazić na to zgodę. Możesz również zmienić ustawienia dotyczące cookies.